زهرا نامور عربانی، حذف «صدای نیمی از جامعه» در مدیریت پارلمان شهری

حذف «صدای نیمی از جامعه» در مدیریت پارلمان شهری

📌چرا رشت به حضور زنان در شورا نیاز دارد؟

✍به قلم: دکتر زهرا نامور عربانی
#اختصاصی_پایگاه_خبری_رهاورد_روز

وقتی از «شهر زیست‌پذیر» صحبت می‌کنیم، یعنی شهری که نیازهای متنوع تمام شهروندانش را می‌بیند. اما واقعیت این است که در رشت، بخش بزرگی از جامعه—یعنی زنان—در تصمیم‌گیری‌های کلان پارلمان شهری غایب‌اند. این غیبت، تنها یک صندلی خالی در شورا نیست؛ بلکه به معنای «حذفِ تجربه‌ی زیسته‌ی زنان» از برنامه‌ریزی‌های شهری است.

شهر، وقتی مردانه مدیریت شود، به جای «خانه‌ی ما»، به «معبری برای گذر» تبدیل می‌شود. ما نیازمند حضور بانوان در شورای شهر هستیم، نه برای تکرار شعارهای زنانه، بلکه برای اصلاح ساختاری اولویت‌های شهری.

📌 چرا فقدان نگاه زنانه، رشت را به عقب رانده است؟

۱. نادیده گرفتن «سرای محله»؛ حلقه مفقوده مشارکت:

«سراهای محله» در رشت یا تعطیل‌اند و یا به فضاهایی بی‌روح بدل شده‌اند. در حالی که این مراکز می‌توانند قلب تپنده محلات باشند. یک زن در مدیریت شهری می‌داند که سراهای محله باید کانون «توانمندسازی، آموزش و گفت‌وگوی اجتماعی» باشند، نه فقط بناهای بتنی متروکه. وقتی این سراها احیا نشوند، پیوندهای اجتماعی در رشت سست باقی می‌ماند.

۲. زنان سرپرست خانوار؛ فراتر از حمایت‌های خیریه‌ای:

نگاه فعلی به زنان سرپرست خانوار، عمدتاً نگاهی «صدقه‌محور» و مقطعی است. ما نیاز به تغییر پارادایم داریم؛ از «حمایت مالی» به سمت «ایجاد پایداری اقتصادی». مدیریت شهری رشت باید بستری فراهم کند که این زنان، نه به عنوان مددجو، بلکه به عنوان «کنشگران اقتصادی» شناخته شوند.

۳. کسب‌وکارهای خانگی؛ ظرفیتی که هرز می‌رود:

رشت مملو از زنان خلاقی است که در خانه، هنر و کسب‌وکاری را مدیریت می‌کنند، اما بازاری برای عرضه ندارند. عدم توجه به ایجاد «بازارهای محلی عرضه مستقیم» و فقدان مشاوره‌های تخصصی برای تجاری‌سازی مشاغل خانگی، باعث شده این موتور محرک اقتصاد خرد، در سایه باقی بماند.

📌 نقشه راه عملیاتی برای «شهر زن‌محور»

🔸️بازآفرینی «سراهای محله» با رویکرد خانواده‌محور:

سراهای محله باید به «خانه‌های مهارت» تبدیل شوند. جایی که بانوان بتوانند در فضایی امن، مهارت بیاموزند و کسب‌وکار خود را معرفی کنند. شورا باید این فضاها را از تصدی‌گریِ دولتی خارج کرده و به دست گروه‌های محلی بسپارد.

🔸️لیجاد «پلتفرم حمایتی» برای کسب‌وکارهای خانگی:

شهرداری باید «برندِ محصولات خانگی رشت» را با مشارکت بانوان فعال ایجاد کند. فراهم کردن غرفه‌های فصلی در بازارهای روز و ایجاد سامانه فروش آنلاینِ متمرکز، حداقل کاری است که شورا می‌تواند برایِ استقلالِ اقتصادیِ زنان انجام دهد.

🔸️طراحی شهری با دیدگاه «عدالت فضایی»:

حضور یک زن در شورا، «امنیت محیطی» را به اولویت تبدیل می‌کند. از روشنایی پارک‌ها تا طراحی مسیرهای پیاده‌روی که کالسکه یا خرید روزانه در آن به کابوس تبدیل نشود؛ این‌ها جزئیاتی است که تنها با نگاهِ زنانه در طراحی کالبدی شهر دیده می‌شود.

در پایان حضور بانوان در شورای شهر رشت، یک «انتخاب لوکس» نیست؛ یک «ضرورت راهبردی» است. ما نمی‌توانیم شهری مدرن بسازیم، در حالی که نیمی از پتانسیل‌های فکری، مدیریتی و اجرایی آن را در تصمیم‌سازی‌ها مشارکت نمی‌دهیم.

من به عنوان زنی که چالش‌های این شهر را از نزدیک لمس کرده، معتقدم رشت برای «بالندگی»، به حضور فعال بانوان در پارلمان شهری نیاز دارد تا عدالت از شعار، به «زیرساخت» تبدیل شود.

زنان رشت، تماشاگر نیستند؛ آن‌ها معماران آینده‌ی این شهرند..